Loạt công trình xây dựng trái phép trên đất nông nghiệp bị cưỡng chế

Hàng loạt công trình xây dựng trái phép trên đất nông nghiệp tại một số xã ở Hà Nội bị chính quyền tổ chức cưỡng chế, buộc tháo dỡ, khôi phục hiện trạng.

Lập lại trật tự trong quản lý, sử dụng đất

Thực hiện kế hoạch xử lý vi phạm đất đai, chính quyền nhiều địa phương tại Hà Nội tổ chức cưỡng chế, phá dỡ hàng loạt công trình xây dựng trái phép trên đất nông nghiệp, đất công, nhằm lập lại trật tự trong quản lý, sử dụng đất.

Theo kế hoạch của UBND xã Hát Môn, từ ngày 23.12, Ban Cưỡng chế xã tổ chức thi hành cưỡng chế buộc thực hiện biện pháp khắc phục hậu quả đối với 5 trường hợp vi phạm trong lĩnh vực đất đai.

Các trường hợp vi phạm nằm tại khu vực Đồng Miếu, Dộc Cai, Bãi Già thuộc các thôn Táo 1, Táo 2, Táo 3, liên quan đến 5 thửa đất do các hộ ông Trần Học Thái, Hồ Hữu Đức, Phan Đình Thành, Đỗ Duy Thắng và Phan Đình Khảm sử dụng trái phép, xây dựng công trình trên đất nông nghiệp.

Cùng thời điểm, UBND xã Thanh Oai cũng phát đi thông báo tổ chức cưỡng chế, phá dỡ nhiều công trình xây dựng trái phép trên đất công, đất nông nghiệp tại các khu vực thuộc các xã cũ Phương Trung và Thanh Mai.

Theo danh sách công bố, có 10 trường hợp vi phạm với tổng diện tích hàng nghìn mét vuông. Các vi phạm chủ yếu là dựng khung sắt, lợp mái tôn, xây nhà cấp 4, đổ bê tông nền hoặc san lấp mặt bằng trên đất nông nghiệp, đất bãi. Cá biệt có trường hợp san lấp đất với khối lượng hơn 340m3, làm biến dạng hiện trạng đất.

UBND xã Thanh Oai yêu cầu các hộ vi phạm tự giác tháo dỡ toàn bộ công trình, khôi phục lại hiện trạng ban đầu của đất. Trường hợp không chấp hành, chính quyền địa phương sẽ tổ chức cưỡng chế theo quy định của pháp luật.

Việc đồng loạt tổ chức cưỡng chế tại nhiều địa bàn cho thấy quyết tâm của chính quyền cơ sở trong việc siết chặt kỷ cương quản lý đất đai, ngăn chặn tình trạng xây dựng trái phép kéo dài, gây bức xúc trong dư luận và tiềm ẩn nguy cơ phá vỡ quy hoạch sử dụng đất.

Cần xử lý nghiêm

Trao đổi với PV Lao Động, ông Trương Anh Tú – Chủ tịch TAT Law Firm cho rằng, sau khi Luật Đất đai 2024 có hiệu lực, tại nhiều địa phương đã xuất hiện làn sóng mua gom đất nông nghiệp với quy mô lớn.

Đáng lo ngại, không ít trường hợp mua đất không nhằm mục đích sản xuất, canh tác mà để xây nhà xưởng, nhà ở, homestay hoặc chờ tăng giá, hưởng lợi từ chính sách bồi thường khi Nhà nước thu hồi đất.

Theo luật sư Tú, hệ quả là nhiều diện tích đất nông nghiệp bị sử dụng sai mục đích, gây lãng phí tài nguyên đất đai, phát sinh tiêu cực. Tình trạng này không chỉ tác động trực tiếp đến sản xuất nông nghiệp, an ninh lương thực, mà còn khiến các doanh nghiệp, nông dân làm ăn thực chất gặp khó trong việc tiếp cận quỹ đất phục vụ sản xuất.

Để ngăn chặn tình trạng trên, luật sư Trương Anh Tú cho rằng cần siết chặt các điều kiện sử dụng đất sau khi nhận chuyển quyền, trong đó bắt buộc người sử dụng đất phải đưa đất vào sản xuất, canh tác đúng mục đích. Trường hợp không đáp ứng yêu cầu, cơ quan Nhà nước có thể thu hồi đất theo quy định.

Bên cạnh đó, các cơ quan chức năng cần tăng cường thanh tra, kiểm tra, giám sát việc sử dụng đất, xử lý nghiêm các hành vi sử dụng sai mục đích hoặc bỏ hoang đất.

Việc công khai, minh bạch thông tin quy hoạch sử dụng đất cũng được xác định là giải pháp quan trọng nhằm hạn chế tình trạng lợi dụng quy hoạch để đầu cơ, thao túng giá đất.

“Nếu đất không được sử dụng đúng mục đích, Nhà nước có quyền thu hồi. Với những trường hợp nghiêm trọng, gây phá vỡ quy hoạch hoặc thiệt hại lớn cho Nhà nước và xã hội, hoàn toàn có thể xem xét truy cứu trách nhiệm hình sự. Đây là cơ chế cần thiết để bảo vệ tài nguyên đất đai và bảo đảm chính sách tích tụ đất đai không bị lạm dụng”, luật sư Tú nhấn mạnh.